Minh Long Cổ Tự

Tên gọi trước đây : chùa Bửu Hưng, chùa Ông Tạ
Địa điểm : xã Bình An, huyện Châu Thành
Thành lập năm : 1884
Người sáng lập : Hòa thượng Bửu Minh
Trụ trì hiện nay : Thượng tọa Thích Thiện Tánh
Hệ phái gốc : Thiền Lâm
Năm trùng tu : 1917, 1927, 1940, 1961, 1979, 1991
Điện thoại : 077.3836192

Năm 1883, Thiền sư Bửu Minh (thế danh Phạm Văn Thêm) trên đường vân du hành đạo đã dùng ghe đi từ huyện Cao Lãnh đến Kiên Giang. Khi đến một khu đất (thuộc ấp Gò Đất, xã Bình An, huyện Châu Thành hiện nay), nhận thấy địa hình thiên nhiên và cảnh trí thanh tịnh, cây cối sầm uất thích hợp cho việc tạo dựng chùa chiền, ngài dừng ghe lên bờ xin phép chủ đất là bà Thị Chô dựng một ngôi am tranh nhỏ để tụng niệm. Một thời gian sau, khi được bà Thị Chô hiến khu đất nói trên, ngài vận động tín đồ Phật tử trong vùng góp sức xây dựng một ngôi Đạo tràng lớn tại đây. Thực ra, khu đất do bà Thị Chô hiến cúng là một khu đất bỏ hoang vì tọa lạc tại đầu ranh các làng và theo tín ngưỡng dân gian địa phương, những khu đất này thường mang lại tai họa cho chủ nhân. Vì thế, sau khi chồng qua đời, bà Thị Chô phải dời nhà đi nơi khác.

Với công đức của Phật tử trong vùng và với sự trợ giúp của Hòa thượng Trí Thiền (trụ trì chùa Tam Bảo, Rạch Giá), năm 1884, ngôi chùa được tạo dựng xong và được đặt tên hiệu là chùa Bửu Hưng. Tuy nhiên, người dân địa phương vẫn quen gọi là “chùa Ông Thầy Già” hay “chùa Càpơhe” (địa danh của vùng theo cách gọi của người Khmer địa phương). Trong thời gian 52 năm trụ trì chùa Bửu Hưng của Hòa thượng Bửu Minh, chùa Bửu Hưng được trùng tu lần thứ I vào năm 1917 và lần thứ II vào năm 1927 và con cháu của các vị này vẫn tiếp tục gắn bó với chùa trong nhiều thập niên sau đó. Đến năm 1936, trong khi đi hành đạo tại Cờ Đỏ, Hòa thượng Bửu Minh lâm bệnh nặng và viên tịch tại đây.

Kế thế trụ trì chùa Bửu Hưng trong 3 năm sau đó là Thầy Bửu Lợi (1937) và Thầy Quảng Phát (1937 - 1940). Sau khi Thầy Quảng Phát hóa duyên nơi khác, Hòa thượng Trí Thiền đưa 2 đệ tử là Giáo thọ Bửu Thắng (thế danh Nguyễn Hồng Xuân) hay ông Giáo Lé, theo cách gọi của dân địa phương, và Thầy Thủ Tạ Nhật Giác (thế danh Phạm Văn Điểu) về trông lo việc Phật sự của chùa Bửu Hưng. Tuy nhiên, đến năm 1942, Giáo thọ Bửu Thắng lại ra đi xuất thế, đảm nhiệm trụ trì chỉ còn thầy Nhật Giác. Khi Giáo thọ Bửu Thắng và Thầy Nhật Giác về chùa Bửu Hưng, một Phật tử luôn gắn bó với chùa là bà Hội đồng Nguyễn Thị Sảnh đã bỏ tiền của cùng kết hợp công đức với các Phật tử khác như ông bà Ban Cụi, ông bà Bảy Hỷ, ông bà Bính, ông bà Hai Khị, ông bà Hứa Phụng, ông bà Liêng Văn Đết, ông bà Hồ Minh Thông, ông bà Bảy Vạn… xây dựng lại chùa Bửu Hưng bằng vật liệu nặng với đủ các công trình Phật sự như Chánh điện, Đông và Tây lang, nhà Hậu tổ, nhà khói… theo lối kiến trúc của chùa Trung Hoa. Sau khi khánh thành, chùa Bửu Hưng còn được gọi là chùa Ông Tạ. Tuy nhiên, đến năm 1947, trong cuộc kháng chiến chống Pháp, chùa Ông Tạ gần như bị phá sập hoàn toàn, chỉ còn lại 4 cây đại trụ chống đỡ mái ngói, che mưa nắng cho bàn thờ Phật trước đây là Chánh điện. Đến lúc này, Thầy Nhật Giác vẫn tiếp tục ở lại trụ trì.

Gần 20 năm sau (1961), một Phật tử là bà Trần Thị Miêng đứng ra thành lập một Ban Hộ trì gồm 21 vị do bà làm Trưởng ban để xây dựng lại chùa Ông Tạ. Công trình xây dựng lại ngôi chùa hoàn tất 2 năm sau đó. Lúc này, chùa Ông Tạ được đặt lại tên hiệu là chùa Minh Long với đầy đủ các công trình Phật sự như xưa và có thêm máy phát điện và hồ chứa nước mưa. Lễ An Vị Phật được tổ chức vào ngày 10.4.1961. Thế nhưng, công trình này vẫn không trường tồn được đến ngày nay. Năm 1973, khu vực tọa lạc chùa Minh Long xảy ra chiến sự ác liệt, chùa bị phá hủy một phần và Chánh điện cũng bị sụp nền, lún vách. Cũng trong năm này, Đại đức Thích Thiện Tánh (thế danh Lâm Văn Liệt) về chùa phụ giúp trông lo việc Phật sự với Thầy Nhật Giác.

Sinh năm 1952 trong một gia đình trung nông (song thân là ông bà Hai Khị) gắn bó với chùa Minh Long từ nhiều năm trước, Thầy xuất gia tu học với Hòa thượng Bửu Ngươn tại chùa Thập Phương. Năm 1973, sau khi về chùa Minh Long, Thầy bắt đầu chuẩn bị cho công việc trùng tu và tích lủy kinh phí xây dựng với ruộng vườn. Năm 1979, nhà Hậu Tổ được xây dựng lại với nóc bằng và 3 căn nhà khách. Năm 1993, nhà khói được xây dựng tiếp. Tháng 8.1992. Thầy Nhật Giác giao quyền trụ trì lại cho Thầy Thiện Tánh và cũng trong năm này, hàng rào bao quanh chùa được xây dựng cùng với cổng Tam quan bằng công đức của ông Nguyễn Văn Thành (Rạch Sỏi). Từ đó, việc trùng tu chùa Minh Long tiếp tục được thực hiện trong những năm sau đó như làm đường lộ vào chùa với công đức của ông Danh Chương và đắp tượng Quán Thế Âm Bồ Tát cao 12m (1994), xây dựng lò hỏa táng (1998) trên phần đất hiến cúng của ông Hồ Văn Hớn (1 công), ông Hồ Tấn Đạt (1 công) và sau này, hai ông lại hiến cúng thêm 4 công để làm An dưỡng địa, Bảo tháp thờ thầy Nhật Giác (1998). Tháng 3.1999, hoàn tất Ngôi Chánh điện sau 8 năm khởi công trùng tu.

Đến nay, sau nhiều công sức trùng tu, chùa Minh Long đã thực sự khang trang sạch đẹp xứng đáng là một Ngôi Già Lam, tất nhiên, không thể quên công sức của Ban Hộ tự được thành lập từ năm 1973 và được bầu lại vào năm 1998 gồm 9 thành viên là các vị Trần Công Chánh (Trưởng ban), Hồ Văn Kỷ (Phó ban), Đoàn Văn Lựu (Phó ban) và các thành viên Trần Văn Tần, Trần Văn Hưởng, Liên Kim Sơn, Hồ Văn Tấn, Hồ Văn Hớn, Huỳnh Văn Chuẩn, Ngô Văn Chúa, Nguyễn Văn Khai, Hồ Thị Tại, Đặng Thị Bảy, Tạ Thị Gốt, Trần Thị Tư, Lâm Thị O, Tạ Văn Tập và Liêu Văn Đời. Hiện nay, Thượng tọa Thiện Tánh là Ủy viên Ban Trị sự Tỉnh hội Phật giáo Kiên Giang và là Phó ban Đại diện Phật giáo huyện Châu Thành.